Alles over de voorlopige aanslag 2026

De voorlopige aanslag 2026 is een schatting van de belasting die u over 2026 moet betalen of terugkrijgt. Voor zzp’ers, freelancers en andere ondernemers kan de aanslag helpen om de inkomstenbelasting en inkomensafhankelijke bijdrage Zorgverzekeringswet over het jaar te spreiden. Een bv kan daarnaast een voorlopige aanslag vennootschapsbelasting krijgen.

De berekening is voorlopig. Pas nadat u na afloop van 2026 aangifte hebt gedaan, bepaalt de Belastingdienst hoeveel belasting u werkelijk verschuldigd bent. Is uw winst, inkomen of persoonlijke situatie anders dan geschat? Dan is het verstandig om de voorlopige aanslag 2026 tijdig te wijzigen.

Kort antwoord: met een voorlopige aanslag 2026 betaalt u alvast belasting op basis van een schatting. Zo verkleint u de kans op een grote eindafrekening. Een te lage schatting kan tot bijbetaling leiden; een te hoge schatting zet onnodig druk op uw cashflow.

Wilt u uw voorlopige aanslag laten controleren? Bekijk de belasting- en adviesdiensten van Avoda Boekhouding of plan een gratis en vrijblijvend kennismakingsgesprek.

Wat is een voorlopige aanslag?

Een voorlopige aanslag is een tussentijdse berekening van de inkomstenbelasting, premies volksverzekeringen en – indien van toepassing – de bijdrage Zorgverzekeringswet (Zvw). De Belastingdienst gebruikt bekende gegevens of de gegevens die u zelf doorgeeft.

De aanslag kan twee kanten op werken:

U moet betalen: u betaalt alvast belasting over 2026.
U krijgt geld terug: u ontvangt alvast een verwachte teruggave, bijvoorbeeld door aftrekposten.

Het bedrag kan na een wijziging of uw definitieve aangifte nog veranderen. De voorlopige aanslag vervangt uw jaarlijkse belastingaangifte dus niet.

Waarom krijgt een ondernemer een voorlopige aanslag 2026?

Bij werknemers houdt de werkgever meestal loonheffing in. Bij ondernemers met winst uit onderneming gebeurt dat niet automatisch. Daarom kan de Belastingdienst een voorlopige aanslag opleggen of kunt u er zelf een aanvragen.

Hebt u ongevraagd een voorlopige aanslag 2026 ontvangen en deze nog niet eerder gewijzigd? Dan is deze volgens de Belastingdienst doorgaans gebaseerd op gegevens uit uw aangifte over 2024. Uw situatie kan inmiddels zijn veranderd door:

een hogere of lagere winst;
de start of beëindiging van uw onderneming;
meer of minder zakelijke kosten;
veranderingen in ondernemersaftrek;
een andere woning of hypotheek;
wijzigingen in uw fiscale partnerschap;
ander inkomen of vermogen;
gewijzigde aftrekposten.

Welke voorlopige aanslagen kunnen ondernemers krijgen?

Inkomstenbelasting

Een eenmanszaak, ZZP’er, freelancer of vennoot in een VOF betaalt inkomstenbelasting over de belastbare winst en eventuele andere inkomsten. De voorlopige aanslag kijkt naar uw volledige fiscale situatie.

Let op: omzet is niet hetzelfde als winst. Voor een goede schatting houdt u rekening met zakelijke kosten, fiscale correcties, aftrekposten, andere inkomsten en heffingskortingen.

Bijdrage Zorgverzekeringswet

Ondernemers kunnen daarnaast een afzonderlijke voorlopige aanslag voor de inkomensafhankelijke bijdrage Zvw ontvangen. Deze wordt berekend volgens eigen regels en over maximaal het vastgestelde maximumbijdrage-inkomen.

Vennootschapsbelasting

Een BV kan een voorlopige aanslag vennootschapsbelasting 2026 ontvangen over haar geschatte fiscale winst. De privé-inkomstenbelasting van een DGA staat daar los van.

Moet u een voorlopige aanslag 2026 aanvragen?

U hoeft niet in iedere situatie zelf een voorlopige aanslag aan te vragen. Een aanvraag kan wel verstandig zijn wanneer:

u in 2026 bent gestart als ondernemer;
uw winst duidelijk stijgt;
weinig of geen loonheffing wordt verrekend;
u de belasting liever over de tijd verdeelt;
u een hoge eindafrekening wilt voorkomen;
u mogelijke belastingrente wilt beperken.

Voor starters voorkomt vooruitbetalen mogelijk dat de belasting over het eerste jaar samenvalt met verplichtingen over het volgende jaar. Houd daarnaast altijd een eigen belastingbuffer aan, omdat de aanslag op een schatting is gebaseerd.

Hoe wordt de voorlopige aanslag 2026 berekend?

Voor een IB-ondernemer begint de berekening doorgaans bij:

de verwachte omzet over 2026;
min de verwachte zakelijke kosten;
plus of min fiscale correcties;
min eventuele ondernemersaftrek en andere aftrekposten;
de berekening van belasting, premies en heffingskortingen;
de verrekening van ingehouden belasting;
een afzonderlijke berekening van de bijdrage Zvw, indien van toepassing.

Vereenvoudigd voorbeeld

Een ZZP’er verwacht € 75.000 omzet en € 25.000 zakelijke kosten. De voorlopige commerciële winst is € 50.000. Dit is nog niet automatisch het belastbare inkomen. Fiscale bijtellingen, aftrekposten, ander inkomen en heffingskortingen kunnen het uiteindelijke bedrag veranderen. Een vast belastingpercentage van de omzet is daarom meestal te grof. Een onderbouwde jaarprognose geeft een betrouwbaarder beeld.

Wanneer moet u de voorlopige aanslag wijzigen?

Wijzig de aanslag wanneer uw verwachte fiscale uitkomst wezenlijk verandert, bijvoorbeeld als:

uw winst sneller groeit dan verwacht;
een grote opdracht wegvalt;
u onverwacht hoge kosten maakt;
u naast uw onderneming in loondienst gaat;
u start of stopt gedurende 2026;
u een woning koopt of verkoopt;
u dividend ontvangt;
uw vermogen of aftrekposten sterk veranderen.

Een controle per kwartaal is voor veel ondernemers praktisch. U hoeft niet na iedere kleine omzetfluctuatie een wijziging door te geven.

Na een wijziging ontvangt u een nieuwe berekening waarin reeds betaalde of ontvangen bedragen worden verwerkt. Volgens de Belastingdienst krijgt u meestal binnen vier tot vijf weken en altijd binnen acht weken bericht. Blijf volgens de bestaande aanslag betalen totdat de nieuwe beschikking een ander bedrag vermeldt.

Hoe vraagt of wijzigt u de voorlopige aanslag 2026?

Voor de inkomstenbelasting doet u dit via Mijn Belastingdienst met DigiD. Het formulier voor 2026 is sinds 1 december 2025 beschikbaar. Houd bij de aanvraag of wijziging onder meer gereed:

een actuele winstprognose voor heel 2026;
loon en andere inkomsten;
gegevens van uw fiscale partner;
eigenwoninggegevens;
verwachte aftrekposten;
box 2- en box 3-gegevens;
ingehouden belastingen;
uw IBAN.

Hebt u geen aangiftebrief ontvangen? Dan kunt u een voorlopige aanslag over 2026 volgens de Belastingdienst in beginsel aanvragen of wijzigen tot 1 mei 2027. Zodra u aangifte over 2026 kunt doen, kan aangifte met definitieve cijfers logischer zijn. Voor vennootschapsbelasting gelden een andere online omgeving en eigen termijnen.

Hoe betaalt u de voorlopige aanslag?

Op de beschikking staat hoeveel en wanneer u moet betalen. Ontvangt u de aanslag vroeg in het jaar, dan kunt u het bedrag meestal in maandelijkse termijnen gedurende het resterende kalenderjaar betalen. Bij een latere aanslag blijven minder termijnen over en wordt het termijnbedrag hoger.

U kunt doorgaans ook eerder of ineens betalen. Gebruik altijd het juiste betalingskenmerk. De vroegere betalingskorting voor betaling ineens bestaat niet meer; beoordeel daarom wat bij uw liquiditeitsplanning past.

Kunt u niet op tijd betalen? Negeer de aanslag niet. Controleer of de schatting klopt en onderzoek tijdig een betalingsregeling. Een lager winstbedrag doorgeven is alleen juist als uw werkelijke verwachting ook lager is.

Wat is de impact op uw cashflow?

De voorlopige aanslag verandert niet hoeveel belasting u uiteindelijk over 2026 verschuldigd bent. De aanslag beïnvloedt vooral wanneer u betaalt.

Een te lage aanslag

geeft tijdelijk meer financiële ruimte;
kan later een forse bijbetaling veroorzaken;
kan tot belastingrente leiden;
kan verplichtingen uit meerdere jaren laten stapelen.

Een te hoge aanslag

verlaagt uw beschikbare werkkapitaal;
beperkt mogelijk investeringen en buffers;
wordt pas na wijziging of afrekening gecorrigeerd.

Een realistische aanslag zoekt het midden tussen fiscale zekerheid en voldoende liquiditeit.

Voorlopige aanslag 2026 en belastingrente

Een tijdige en voldoende hoge voorlopige aanslag kan belastingrente over een latere bijbetaling beperken. Voor inkomstenbelasting over 2026 begint een mogelijke renteperiode in beginsel vanaf 1 juli 2027. Voor vennootschapsbelasting gelden eigen regels.

De precieze uitkomst hangt af van de ontvangstdatum en juistheid van uw aangifte of verzoek. Rentepercentages kunnen wijzigen. Controleer daarom de actuele informatie van de Belastingdienst.

Reeds betaalde of ontvangen bedragen worden bij de definitieve aanslag verrekend.

Veelgemaakte fouten door ondernemers

Omzet invullen als winst.
Blind vertrouwen op gegevens uit 2024.
Onzekere aftrekposten te hoog inschatten.
De afzonderlijke bijdrage Zvw vergeten.
Een wijzigingsverzoek als betaalpauze zien.
Niet bijsturen wanneer de winst groeit.
Geen aanvullende belastingbuffer aanhouden.
Denken dat geen voorlopige aanslag betekent dat geen belasting verschuldigd is.

Praktische aanpak voor ondernemers

Werk uw administratie regelmatig bij.
Maak een jaarprognose voor 2026.
Neem ook privé-inkomsten en aftrekposten mee.
Vergelijk de prognose met de aanslag.
Wijzig bij een wezenlijk verschil.
Reserveer geld voor inkomstenbelasting, Zvw en btw.
Herhaal de controle ieder kwartaal.
Bewaar de onderbouwing van uw schatting.

Hulp bij uw voorlopige aanslag 2026

Een betrouwbare berekening houdt rekening met uw administratie, rechtsvorm, ondernemersaftrek, heffingskortingen, andere inkomsten, bijdrage Zvw en liquiditeitspositie. Avoda Boekhouding helpt starters, ZZP’ers, freelancers en mkb-ondernemers bij het controleren, aanvragen en wijzigen van hun voorlopige aanslag. Wij leggen de berekening begrijpelijk uit en stemmen deze af op uw actuele cijfers.

Bekijk onze diensten voor belastingaangiften en advies op maat of plan een gratis en vrijblijvend kennismakingsgesprek.

Veelgestelde vragen (FAQ) over de voorlopige aanslag 2026

Is een voorlopige aanslag verplicht voor ondernemers?

U hoeft niet altijd zelf een aanslag aan te vragen. Legt de Belastingdienst er een op, dan moet u betalen volgens de beschikking totdat deze eventueel wordt gewijzigd. Ook zonder voorlopige aanslag blijft belasting over uw werkelijke inkomen of winst verschuldigd.

Waarom is mijn voorlopige aanslag 2026 gebaseerd op 2024?

De Belastingdienst gebruikt bij een automatisch opgelegde aanslag eerder bekende gegevens. Als u de aanslag 2026 nog niet wijzigde, kunnen gegevens uit uw aangifte 2024 zijn gebruikt.

Kan ik de voorlopige aanslag 2026 wijzigen?

Ja. U kunt wijzigen wanneer uw inkomen, winst, aftrekposten of persoonlijke situatie verandert. Voor inkomstenbelasting doet u dit via Mijn Belastingdienst.

Hoe vaak mag ik wijzigen?

U kunt opnieuw wijzigen wanneer uw verwachting verandert. Voor ondernemers is een controle per kwartaal vaak praktisch.

Moet ik na een voorlopige aanslag nog aangifte doen?

Ja. De voorlopige aanslag is een voorschot en vervangt de jaarlijkse aangifte niet.

Krijg ik ook een voorlopige aanslag Zvw?

Dat kan. Ondernemers kunnen naast inkomstenbelasting een afzonderlijke voorlopige aanslag voor de inkomensafhankelijke bijdrage Zorgverzekeringswet ontvangen.

Wat als mijn winst lager of hoger uitvalt?

Geef een nieuwe, onderbouwde prognose door. Bij lagere winst kunnen toekomstige termijnen dalen. Bij hogere winst kan tijdig verhogen een onverwachte eindafrekening en mogelijke belastingrente beperken.

Bronnen en disclaimer
Dit artikel is informatief, gebaseerd op de stand van zaken op 3 september 2026 en geen persoonlijk fiscaal advies. Regels, termijnen en rentepercentages kunnen wijzigen. Raadpleeg de Belastingdienst over de voorlopige aanslag 2026, het aanvragen, het wijzigen en de actuele belastingrente. Geschreven door Rotsana Sparen - Boekhouder Avoda Boekhouding.